Sa Tabi ng Bangin

«"SA TABI N~G BAN~GIN"--Tatlong personahe ang lumilikha ng mga pangyayari: Ernesto, binatà; Armando at Magdalena, mag asawa. Si Ernesto ay isáng bantóg, dakila, at matalinong makata at mangdudula--kaluluwa ng kadakilaan, pusong bakal.» —— 戏剧三主角钩立。
«"Kasaysayan ng isang halik", salaysaying pinaglalarawanan ng isang Dario~ng dalisay umibig, ng isang Angela na bago namatay ay binigkas muna ang pan~galang ¡Dario ...!, pan~galan ng sinta na sa kaniyang puso, ay hindi nakatkat, ni ng matuling panahon, ni ng matagal na pagkakalayo; at isang Amalia, ináng sa hirap ng anák ay nakalimot sa kaniyang sarili.» —— 短篇三主角钩立。

戏剧三主角三角恋/婚外情/戏剧反讽 + 短篇三主角阶级鸿沟/临终誓言双线并置——plot 给 88 是因为双线结构严密,但戏剧与短篇之间无过渡缝合,略显松散。

«Si Ernesto ay isáng bantóg, dakila, at matalinong makata at mangdudula--kaluluwa ng kadakilaan, pusong bakal. Magdalena "Pusong Babae", mahina, yuko at tiklop ang tuhod sa mahiwagang kapangyarihan ng puso. Don Armando--mayamang man~gan~galakal, punong ganid, pusong nadadarang sa kinang ng pilak» —— 戏剧三主角群像。
«Dine sa atin--ang sabi ng isa doon na wawalungpuin ang gulang, ay may sumipot na isang violinistang hanga n~gayon ay hinahan~gaan ng tanang makaririn~gig sa kaniya. / --Ah, si Dario: siya nga; tunay ang tinuran mo.» —— 短篇主角 Dario 入场。

六主角群像——戏剧三主角(诗剧作家/商人/妻子)以"戏剧反讽"作群像轴,短篇三主角(小提琴家/贵妇/母亲)以"阶级障碍+临终誓言"作群像轴;cast 给 90 是因为六主角各有职司,但正面登场时多以静态对话为主,故不更高。

«"Umano, si Dn. Armando ay nabalitaan ang paglililo sa kaniya ni Magdalena at Ernesto, na siyang nagiging sanhi ng panunubok ng tinurang D. Armando, panunubok na pinagkasanhian ng pagkakatutop sa kanilang dalawa, na ang naguing wakas ay ang pagpatay ni Armando kay Magdalena". / --Patawad!--ang pabulalas niyang turing, na siya tuloy ikina-untol ng pagtulog.» —— 戏剧"梦中梦"节奏紧凑。
«"Ang ina ni Angela, na nakikita ang gayon, ay hindi umimik kaputok man. "Isang sandali lamang ang yumaon at pagkatapos, ay binawian na ang guiliw kong Angela ng buhay ni Bathala......» —— 短篇临终节奏。

戏剧"梦中梦"紧凑三拍 + 短篇"月光夜-花园告白-医院诀别"抒情三拍——节奏双线但戏剧与短篇之间无过渡缝合,故 87 而非 90。

«Mangbabasang guiliw: / Bago siyasatin ang pinakalamán ng aklát na itó, ay pagkaabalahang tunghayan sandali ang mga pang-unang titik, na siyáng maghahatid sa inyóng tunghayan ng mga larawan ng maykatha at ng kaniyang katha.» —— 编者序语体。
«Dagli na nga kaming tumuloy sa kinalalagian ni Angela ng nadin~gig ang gayon at kaagad kong tinabanan sa kamay kasabay ng pagsasabi nang: / --¡Angela, Angela! / --¡Dario!--ang biglang sigaw niya ng makita ako.--Asa ko'y hindi na kita makakausap; asa ko'y mamamatay ako ng hindi ka man lamang makakaabot sabi» —— 临终对白。

编者序他加禄语+西班牙语借词+古典 tilde-g 正字法+临终对白——19 世纪末菲律宾他加禄语戏剧+短篇语体典范;prose 给 90 是因为戏剧对白简洁有力+短篇抒情片段诗意,但"古典正字法"与"现代正字法"混用稍不规范,故不上 91。

«Nagsisipan~gusap na katibayan ang masasaligan ng ganitong paniwala at isa na rito'y ang "BAKAL", Sto. Cristo, blg. 86 Maynila, Almacen ng Cemento, Lierro galv, Alambre, Petroleo, araro at ibp.» —— Maynila Sto. Cristo 街区。
«Limbagang "MAPAGPUYAT" Daang Santiago de Vera Blg 10 Bagtasan ng Moriones at Morga, / TUNDO.» —— Tundo 印刷地。
«Kinabukasan, at bago pa lamang ipinakikita ni Febo ang mga unang anag-ag niya, ay iniwan ko na ang bayang ito at tinun~go ko ang Pangasinan.» —— Pangasinan 省。

19 世纪末菲律宾+Maynila Tundó(Sto. Cristo/Magallanes/Moriones/Morga 街区)+Pangasinan 省+Tundo 印刷地+Aklátang Bayan 出版社——菲律宾 19 世纪末城市与省份三层地理,世界厚度足,故 89 而非 90。

«¿Kung sino si José María Rivera? Anák sa bayan ng Tundó, halaman na naging punlaan ng mga Zorrila, Joseng Sisiw ... at mga iba pang lakí sa alo ng tulâ; si José Maria Rivera ay isáng kaluluwang busog sa mga pan~garap.» —— 编者序钩立。

编者序钩立 Rivera 革命+诗剧双重身份+Aklatang Bayan 出版社"第三辑"作背景——以人物身份+诗剧传承(Zorrila/Sisiw)作钩,钩立稳;hook 给 88 是因为钩立意紧但未点出戏剧反讽主题,故不上 90。

«AKLATANG BAYAN ...III AKLAT» —— Aklatang Bayan 出版社第三辑。
«=MGA KATHA NI J.M.a RIVERA= / KASALUKUYANG LINILIMBAG / =Dalawang Lilo= / =Tamis at Pakla.= / =IPALILIMBAG= / =Luha ng Puso.= (Mga Tula.) / =Bagong Magdalena.= / =Hiyaw ng Diwa.= (Mga Tula.) / =¡Alipin!.......=» —— Rivera 作品系列。

Aklatang Bayan 出版社"第三辑"编号系列+情诗/剧作混合体+Dalawang Lilo/Tamis at Pakla 等剧作系列+ tilde-g 古正字法——19 世纪末菲律宾他加禄语戏剧+短篇范式;innov 给 90 是因为"剧中剧+阶级悲剧+古正字法+诗剧混合"虽新,但仍属 19 世纪菲律宾 Realismo 文学而非 20 世纪现代主义,故不上 91。

«--¿At, iyan pala ang sanhi ng di mo pag aasawa?--ang turing ng isa sa mga kausap. / --Oo, iyan ang sanhi ng kung bakit hanga n~gayo'y bagong tao pa ako.» —— 短篇末段收束。

TAIL Dario 短篇末段以"单身 65 岁/初恋 Angela 临终誓言"作收束,余震有余但缺剧终反转;戏剧与短篇之间无过渡缝合,余震短;ending 给 82 是因为短篇末段收束稳但戏剧余波被截断,故不上 85。