Bez przewodnika

—Wierzysz, że nam się nie śni?
Tadzio zarumienił się znowu po same włosy i spoglądał na brata łagodnym, proszącym wzrokiem, ale na odpowiedź się nie zdobył. Janek ruszył też ramionami i sięgnął po koszyczek, umieszczony na półce.
Skądżeście się tu wzięli?
—Do Morskiego.
—Naturalnie.
Więc gińmy, bracie -- rzekł zmienionym głosem. -- Przebacz mi, to przeze mnie.

Szczupły i blady chłopiec w szkolnej bluzce podniósł na brata zdziwione spojrzenie wielkich, niebieskich oczu.
Starszy chłopiec, czarnooki, śniady i opalony, zniecierpliwił się widać brakiem odpowiedzi.
--Dajcie reńskiego, a zejdę po tej ścieżce prosto het, precz, aż na dół -- odezwał się młody góralczyk, świecącemi oczyma patrząc na wystraszone dziewczę.
--Przywiążcie mię do drzeewa, bo się stoczę po tej pochyłości.

Po chwili Janek usiadł znów na ławce, spojrzał na brata niezwykle łagodnie, jak gdyby pragnął zatrzeć poprzednie wrażenie, i zapytał dość miękko.
Nie będziemy deptali w tym roku tych ścieżek, nie będziemy spoczywali w niedostępnych jarach, patrząc w niebo i zapominając o świecie.
--Pójdziemy przez Kozienice -- proponuje Tadzio.
Tadzio skamieniał: Janek krzyknął krótko i zsunął się jak kamień po wilgotnej ziemi, na szczęście niedaleko, lecz prosto w kałużę.

—Wierzysz, że nam się nie śni?
Szczupły i blady chłopiec w szkolnej bluzce podniósł na brata zdziwione spojrzenie wielkich, niebieskich oczu.
Wysokieście góry, wysokieście szczyty,--
Oj, kto was przewędrował? -- góral rodowity.--
Więc gińmy, bracie -- rzekł zmienionym głosem. -- Przebacz mi, to przeze mnie.
Tadzio wybuchnął płaczem i rzucił się bratu na szyję.

W chacie Ślimaków radość i zdziwienie. To się panie ucieszą, bo się i nie spodziewały tak prędko. A mieszkają od Kacprusia het! precz! trochę na bok w pole, u szwagra, u Liptaka, co wybudował domek nowiusieńki.
Minąwszy szybko Chramcówki i ulicę Chałubińskiego, koło Muzeum po kładce przeszli potok i zaczęli wstępować na łagodną pochyłość Kozieńca. Widok stąd rzeczywiście był wspaniały.
Tymczasem zaczęto schodzić po dość łagodnej, miękkiej pochyłości góry, pokrytej aksamitną trawą.
_Suha_ mgła tego ranka zasnuła dolinę w niezwykłej obfitości.

—Wierzysz, że nam się nie śni?
Szczupły i blady chłopiec w szkolnej bluzce podniósł na brata zdziwione spojrzenie wielkich, niebieskich oczu.

Powiadam ci, Tadek, co ty na świecie zrobisz?
Przynajmniej na ten tydzień zdobądź-że się na jakąś wolę -- prawił dalej Janek, ogryzając udko kurczęcia -- pamiętaj, że od naszego sprytu i energji zależy powodzenie całej sprawy.
--Chodźmy -- rzekł -- tak nie można, nie poto idziemy.

Janek wzburzony zaczął chodzić po pokoju. Byłby chętnie zburczał Tadzia, ale jakoś nie mógł, nozdrza mu drżały, czuł swoją winę. Nagle stanął, spojrzał na brata, na niebo, jasne słońce i zwykłym swym gestem wzruszył ramionami.
Odwrócił się do ściany, aby zasnąć znowu, ale nie poszło to łatwo, bo rozumiał, że przez jego zarozumiałość i lekkomyślność Zosia, Tadzio i on stracili sposobność poznania morza, a stryjowi i rodzicom sprawił przykrość.