Cato Maior de Senectute with Introduction and Notes

Omnem autem sermonem tribuimus non Tithono, ut Aristo Cius, parum enim esset auctoritatis in fabula, sed M. Catoni seni, quo maiorem auctoritatem haberet oratio: apud quem Laelium et Scipionem facimus admirantis, quod is tam facile senectutem ferat, eisque eum respondentem, qui si eruditius videbitur disputare quam consuevit ipse in suis libris, attribuito litteris Graecis, quarum constat eum perstudiosum fuisse in senectute.

Cicero 明言 '我把全部谈话交给 M. Cato (84 岁), 不交给 Tithonus (希腊神话之长寿者), 使言论有更大权威; Laelius 与 Scipio 在场惊叹' —— 此 'envelope-frame' 是 'philosophical dialogue' 之 'historical-revival' 之 plot 设计. plot 58 分系因 'philosophical dialogue' 本有 'dramatic frame' 但无 'narrative arc'.

Num igitur hunc, num Homerum Hesiodum Simoniden Stesichorum, num quos ante dixi Isocraten Gorgian, num philosophorum principes, Pythagoran Democritum, num Platonem Xenocraten, num postea Zenonem Cleanthen, aut eum, quem vos etiam vidistis Romae, Diogenen Stoicum coegit in suis studiis obmutiscere senectus? An in omnibus studiorum agitatio vitae aequalis fuit?

Cato 列举 Homer / Hesiod / Simonides / Stesichorus / Isocrates / Gorgias / Pythagoras / Democritus / Plato / Xenocrates / Zeno / Cleanthes / Diogenes Stoicus 之 '智识长者画廊' 立 '老年之智识' 之 'Roster of the Wise' —— cast 88 分.

Sed in omni oratione mementote eam me senectutem laudare, quae fundamentis adulescentiae constituta sit. Ex quo efficitur id, quod ego magno quondam cum assensu omnium dixi, miseram esse senectutem quae se oratione defenderet. Non cani nec rugae repente auctoritatem arripere possunt,

'Senectus stabilita fundamentis suis, id est virtutibus' 之 '老年稳基于德' 之 'sententia' + 'miseram esse senectutem quae se oratione defenderet' 之 '警句' + 'Non cani nec rugae repente auctoritatem arripere' 之 '白发与皱纹不能骤获威望' —— 三句连环 pace-marker, pace 84 分.

Saepe enim interfui querellis aequalium meorum, pares autem vetere proverbio cum paribus facillime congregantur, quae C. Salinator, quae Sp. Albinus, homines consulares, nostri fere aequales, deplorare solebant, tum quod voluptatibus carerent, sine quibus vitam nullam putarent, tum quod spernerentur ab eis, a quibus essent coli soliti; qui mihi non id videbantur accusare, quod esset accusandum. Nam si id culpa senectutis accideret, eadem mihi usu venirent reliquisque omnibus maioribus natu, quorum ego multorum cognovi senectutem sine querella, qui se et libidinum vinculis laxatos esse non moleste ferrent nec a suis despicerentur. Sed omnium istius modi querellarum in moribus est culpa, non in aetate. Moderati enim et nec difficiles nec inhumani senes tolerabilem senectutem agunt, importunitas autem et inhumanitas omni aetati molesta est.

'vetere proverbio' + 'homines consulares' + 'nostri fere aequales' 之 5 联指代 + 'quod... quod... quod' 之 3 连 'causal accusatival' + 反论 'si id culpa senectutis accideret, eadem mihi usu venirent' + 'sed omnium istius modi querellarum in moribus est culpa, non in aetate' 之 '移罪于德不于年' 之 'Ciceronian' 长句——是 'Latin essay' 之最完整代表, prose 95 分.

Age, ut ista divina studia omittamus, possum nominare ex agro Sabino rusticos Romanos, vicinos et familiaris meos, quibus absentibus numquam fere ulla in agro maiora opera fiunt, non serendis, non percipiendis, non condendis fructibus. Quamquam in aliis minus hoc mirum est, nemo enim est tam senex qui se annum non putet posse vivere; sed idem in eis elaborant, quae sciunt nihil ad se omnino pertinere:

Cato 以 'ex agro Sabino rusticos Romanos, vicinos et familiaris meos' 立 '罗马乡村之老年与农业' 之 'Sabinum 之田园' —— 此 'Sabinum' (Cato 自己的 Cato-estate 也在此, Tusculanum / Sabinum) 之地理 specificity 是 'philosophical dialogue' 之 'geographical world' 之入题. world 86 分.

O Tite, si quid ego adiuero curamve levasso_ _Quae nunc te coquit et versat in pectore fixa,_ _Ecquid erit praemi?_

Cicero 以 Ennius 之 'Scipio 之友 C. Flamininus 之 Ennius 挽诗' 之 'O Tite, si quid ego adiuero' 立引子, 'O Titus (Atticus 罗马名), 倘我能助你或减轻所烧所转胸中之忧, 何以为酬?' —— 一行之内 '诗化引子 + Atticus 之拟称 + 老年之忧' 三点并立, 立 '老年之慰藉' 主题; 紧接 'Cicero 自述' 之 'Hoc enim onere... levari volo' 之 'commune onus' 之 '共同负担' 之 'letter frame'. hook 88 分.

Sed tamen necesse fuit esse aliquid extremum et, tamquam in arborum bacis terraeque fructibus, maturitate tempestiva quasi vietum et caducum, quod ferundum est molliter sapienti. Quid est enim aliud Gigantum modo bellare cum dis nisi naturae repugnare?

Cato 立 'mature senescence' 之 '果实熟落' 隐喻 + 'Gigantum modo bellare' 之 '与天战' 之希腊-罗马双源 myth (参 Homer Iliad 之 Otus / Ephialtes 之 'Giant 攻天' + Cicero ND 之 'Stoic giant') 之 '反自然之罪' 训令——此 'senectus as natural maturation' 之 'Stoic-Roman reconciliation' 是 'De Senectute' 之 Latin 哲学之核心命题, 与 'Seneca Epistulae Morales 之 Ep. 12 之 old age' 同源, 但 Cicero 以 dramatic dialogue 立法. innov 82 分.

Senectus autem aetatis est peractio tamquam fabulae, cuius defetigationem fugere debemus, praesertim adiuncta satietate. Haec habui de senectute quae dicerem, ad quam utinam veniatis, ut ea, quae ex me audistis, re experti probare possitis!

Cato 以 'senectus aetatis est peractio tamquam fabulae, cuius defetigationem fugere debemus, praesertim adiuncta satietate' 之 '人生如戏 / 老年之倦 / 食饱则离' 之 'philosophical closing' 之 'dramatic-cum-consolatio' 收束 —— 与 'fragaria / Ulysses 之 Ithaca 归家' 之 'home-coming' 母题同构, 是 'philosophical dialogue 之 high-comic closing' 之典范. ending 88 分. coverage_tier: close ---