Noarderljocht

«It foarste bidriuw spilet op in grize simmer-neidei dy't tsjin it ûndergean fen de sinne yetris oplôget yn gloede fen read en goud, yn in seal fen de frijhearlike stins to Ballum; it twadde in rûzige middei yn hjerst, itselde sté. Jier: 1680. Frâns Duco is twa-en-tweintich jier âld.»
«Priizge de sé dy't sa myn bounsnoat is! Hja ropt, hja striidt, hja lever't groulik slach!»

双幕结构清晰,历史事件(1680 Ameland Zuhm 案)+ Frâns 个人命运双线并行,但第三幕以后场景切换略急,故 85。

«FRANS DUCO. Hwet is it stil ... sa stil hearde ik it nea... De wyn dy't swijt, de dei dy't skymrich driuwt, Hiel fier de sé dy't yn de iivgens flijt, En stil, ien swijsum gean, de grize loft— 't Is as torint, bifrijd fen egen grins, Elts libjend ding yn einleasheit fen 't neat, En frjemd slacht yn ús hert de bloedklop troch, It iene libb'ne dat ús hjoed yet bleau, Sa hoar, sa sterk, en skielk dochs ek forstoarn...»
«JELMER. Welmoed, dû wirdst bifrege. WELMOED. Ik? fen hwa? JELMER. In faem dy't, seit hja, krekt fen Fryslân kaem, En dy goed ken; my swei hja ho't hja hiet. FRANS DUCO. Ho nou, bisiik for dy? WELMOED. Dat liket sa. My tinkt, ik ried it wol ... wy scille sjen. (giet). FRANS DUCO. In frjemd hjir op 'e stins, dat bart net faek, Ik ljeavje it net ... mar 't hat syn ljochtkant wol,»

Frâns 主体独白密集,Jelmer/Welmoed 三角对话,Marléus 引入神学维度,Thora 让位+fiskersfaem 信使——六角色皆独立发声,弗里斯兰戏剧典型配置,故 86。

«FRANS DUCO. Hillich de krêft dy't losbrekt oer myn sé! Mem, Mem hwet joun! Al grizer kringt de loft Syn driigjen wyld yn wolkensteapels gear, De weagen roppe en stiigrje nei de wyn, Ien wûnder feest fen swiere oerstjûre nocht; Griisskommich stoarmje s' oan út tsjustre kym, Unlijich, wyld, as út de dea bifrijd, Yn great jûchhei priizgjend hjar macht'ge God,»
«FRANS DUCO. Weagen sjong op! Blies fûlder, greate wyn! Jim machtich lûd hat swiidste wytging yn! Ho rûz't jim lok, ho kleit sa djip jim smert Greatmachtich langst fen mear as minsklik hert!»

室内对白慢节奏+末段风暴急促,节奏分布不均——室内幕偏长(尤其第 IV 幕求婚段),Twadde Utkomst 风暴急促,整体节奏略慢,故 82。

«WELMOED. (nei him ta): To, praet sa net, dû dochst ús sear mei soks, Scoest ús forlitte, ús ljeafste hope stoar, En 't scil sa bliid wêze, astû better bist... FRANS DUCO. Bliid... haw ik ea bliid west, al wier ik soun?... Hja hiene d' ierde yn 't hert. Sa't sé en lân Mankoar omstreakje yn ivich ljeafde-nocht, Lânsdouwen bernjend yn hjar hijliks-bêd, Sa hat ek 't ierde-bern syn sé-mem ljeaf, En slacht him 't nocht djip yn syn stridend hert As hy him jowt yn 't tsjinjen fen hjar macht. Mar ik, bern fen de sé....»
«FRANS DUCO. Hwet mienst? ik fetsje net... JELMER. Ik ljeavje hjar Dy't dy niis wytge fen dat wûnder-ljocht. Hja hat it foun, mei my. Siz goed for ús... FRANS DUCO. O, Welmoed, Welmoed! dat de wei nei 't ljocht? De wei, dy't elts gean mocht, ek ik, de doar, De iene, nei it ryk fen bloei en krêft? Ho skoerst de woune yn 't iensum hert, dat lang, Lang blette fen syn leed en swier genies, Wer iepen mei it wird fen dyn great lok! Ik dy wei gean? ik dy't myn ljeafste treast Fier sinken seach efter de wrâld syn kym,»

同一段 Welmoed 口语化("praet sa net, dû dochst ús sear mei soks")+ Frâns 内心独白诗化("O, Welmoed, Welmoed! dat de wei nei 't ljocht?")+ 西弗里斯兰书面语("hwet" "ien" "ljeafste"),文白夹杂+景物诗化+内心独白诗化是 Kalma 标志文笔,故 87。

«FRANS DUCO. Hillich de krêft dy't losbrekt oer myn sé! Mem, Mem hwet joun! Al grizer kringt de loft Syn driigjen wyld yn wolkensteapels gear, De weagen roppe en stiigrje nei de wyn, Ien wûnder feest fen swiere oerstjûre nocht; Griisskommich stoarmje s' oan út tsjustre kym... It bleke ljocht, mind'rjend oan westerkym, 't Wyld driuwen fen it swirk, it brânningwyt, Wy hearden hûndert lûden troch de loft, En oer it gûlen fen it spoekrich wiid— 't Wier ljeafde en haet, eangstgâl en himelpsalm It kjirmjen fen de finz'nis, 't lûd gerop Fen hwa't oerwinne yn grymste en wyldste need, 't Wier ûndergean en rizing, skiere dea— By God, opstânning ek! De sé stie op, Tobriek de bân fen hjar ûnmjitlik grêf, En riisde út rotshoal nei God's troane omheech; Wy seagen hjar foldiedich, foarstlik, wyld— Jelmer, joun bin wy ta hjar ridders slein!»
«DE FAEM. Hear gin det ik jo tsjuster boadskip bring. Myn heit, mei 't boat fier swalkjend yn it east, Ear't yet de stoarm grym opstiek oan de kym, Hat, boppe Skiermûntseach, tsien skippen sjoen, Utrist mei kriichsfolk en frjemd wapenreau, Dêr dúdlik biidzjend oant de jountiid kaem En 't skyld fen 't Aemlân oan de bûgde stjûn', As gou it oanslach op ús machtleas lân; Hysels, de driging fen de stoarm foarsjend, Flechte nei hûs en kaem it woedzjen foar, Mar net de float dy't er dêr doarmjen seach, Dy't tinkt him, strânne mòàt, hjir Noard fen ús, Hwent út it Noard bliest fûl en wyld de stoarm Dy't al hwet swalket tsjin ús strân tobrekt.»

1680 Ameland 岛历史(stins to Ballum+北海+dún+klip+Skiermûntseach+海上风暴)+ 皇帝判决事件(Zuhm 告状+法庭判决)+ Friese Beweging 历史想象三层世界观厚实,故 90。

«It foarste bidriuw spilet op in grize simmer-neidei dy't tsjin it ûndergean fen de sinne yetris oplôget yn gloede fen read en goud, yn in seal fen de frijhearlike stins to Ballum; it twadde in rûzige middei yn hjerst, itselde sté. Jier: 1680. Frâns Duco is twa-en-tweintich jier âld.»
«FRANS DUCO. Hwet is it stil ... sa stil hearde ik it nea... De wyn dy't swijt, de dei dy't skymrich driuwt, Hiel fier de sé dy't yn de iivgens flijt, En stil, ien swijsum gean, de grize loft— 't Is as torint, bifrijd fen egen grins, Elts libjend ding yn einleasheit fen 't neat, En frjemd slacht yn ús hert de bloedklop troch, It iene libb'ne dat ús hjoed yet bleau, Sa hoar, sa sterk, en skielk dochs ek forstoarn...»

序言以"暮色+jier 1680+Frâns Duco 22 岁"立时空锚,首句 Frâns 独白立刻立"Frâns 灰色 stins 阳台+独白"的总场景,钩力中等,故 84。

«THORA. Om 't lyk eft ljeafde ef haet myn herte stjûrt Dêr't ik it wiid sjuch yn syn skomjend langst En 't macht'ger as myn machtleas winskjen wit, Om 't lyk eft libben ropt ef dûnkre dea— For dy, om dy, astû 't yn ljeafde wolst, Scil 'k elts luodt paed gean en al myn eangst forslaen, As 't mei yn blidens fen it strieljend ljocht, As 't moat yn 't woedzjen fen de winterstoarm.»
«Wyld slacht syn stoarmje troch de ein'ge dei, It dúngers brekt, ek minskne krêft stjert wei— Blies lûd en sjong, gean geijend, júbljend, roun, Hwent dream forstjert en al hwet blonk forswoun, Yn skiere need leit skolperjend it rom— Mar, breid fen stoarm en strân fen krêft, ik kom, En ré is 't hert de wyldste wei to gean: Hwet alles joech, dat hat in ivich lean!»

把"历史事件+婚恋+Jelmer-Frâns 三角+Frâns-Thora 海上告别+风浪对话"五题杂揉为双幕诗剧,这种结构在西弗里斯兰语戏剧中尚属首作,Friese Beweging 戏剧现代化第一作,故 88。

«In teiken Gods him op syn krúswei bean. Sa wol ik detstû bliuwst, en hill'ger yet: Forlit myn hûs dêr 't leed al tichter komt, Gean nei de wrâld werom, ûnthâld myn bea, En hast my ljeaf lyk ik it djip, djip wit, Forstean den det myn ljeavjen fen dy wol Detst lokkich bist, detst giest yn skientme en ljocht, En hwetst my joechst út rykdom fen dyn hert Jowst oan de wrâld, dy't longrje scil nei treast Lang nei't de sé wer oer myn wegen sleat. THORA. Oars winskest neat? FRANS DUCO. Dit wier myn iene bea. THORA. Farwol den, ik scil gean. Dyn bea is wet... Scil wijd wêze yn de hill'ging fen dyn wird, En oer myn hert scil mar ien winsk mear stean: To libjen sa allyk dyn ljeafde it bea, Myn plicht bistribjend lyk dyn wird it wiist, Ek nei nei naar in tiid det ik sa die, for dy, Dyn hill'gjend wird yet harkjend yn myn dea.»

Thora 让位段以"Farwol den, ik scil gean"作情感收束,Frâns 决意入海段以"de wyldste wei to gean"作历史性收束,无大反转但留 Frâns 入海悬念——是 1920s 历史诗剧的常见结法,故 84。